BLOG
KOUD EN MISTIG De plaat en z’n verhaal
Binnenkort komt er ons nieuwe album uit: ‘4 Elementen’… Het werk in de studio is weer ongelofelijk intensief maar bevredigend. Ieder liedje is weer een verhaal op zich voor de luisteraar die het album straks heeft en ieder liedje heeft voor ons nog een veel langer verhaal dat erachter steekt. In de serie ‘De plaat en z’n verhaal’ deze keer ‘Koud en mistig’… speciaal voor de donkere dagen.
“Steen voor steen, stapelend heen” De eerste zin van het eerste liedje van het tweede album. Dat was niet zomaar. We hebben een platenmaatschappij die in principe beheerd wordt door twee hoge heren. Gerard en Paul. Paul is van oorsprong ‘plugger’ en doet dat nog steeds. De plugger is degene die met de nieuwe singles van artiesten, namens de platenmaatschappij langs de radio-dj’s gaat om te vertellen dat DIT toch echt DE wereldhit is waar ze niet omheen kunnen. Het is aan de DJ’s zelf om het te geloven of erin te trappen. Eén van Pauls stopwoordjes is (maar was vooral toen in de beginperiode) “Stapelen”… “Wat we doen is stenen ‘stapelen’. …Steeds met een nieuwe single komen, steeds meer radiostations en tv-programma’s bezoeken. Steeds meer van jezelf op verschillende plekken laten zien en zo een sneeuwbaleffect creëren waardoor Nederland op een gegeven moment niet meer om jullie heen kan.” Zo was ongeveer zijn filosofie. En het werkte. We waren nog volop bezig met de promotie voor ons debuutalbum Watermensen. De singles ‘Kom’ en ‘Eén met de bomen’ hadden het verrassend goed gedaan voor een totaal onbekende band. De Zomer Voorbij was voor het eerst op tv geweest waardoor ook dát liedje bekend werd zonder dat het een single was geweest. We hadden net de nieuwe single “Watermensen” uit met de mooie clip op Schiermonnikoog en nu waren we weer bezig in de studio. Het 2e album is voor de meeste bands heel erg moeilijk. Als een debuutalbum een succes is dan wordt door de fans als vanzelf jouw kleur voor je bepaald. “Wat zijn de 3JS?” Het is een discussie die we vandaag de dag nog steeds voeren. Welke muziek hoort ons publiek het liefste van ons? We proberen dan steeds weer een antwoord voor onszelf te vinden: “Het ideale 3JS nummer is een kruising tussen ‘Net Alsof’, ‘Geloven in het leven’ en ‘Wat is dromen’…. Zoiets”… Zegt Jaap Kwakman dan tegenwoordig bijvoorbeeld. Jaap de Witte gaat daar meestal in mee om er vanaf te zijn en ik ga er altijd tegenin. Er bestaat geen vaste 3JS-stijl. Dat is wat ik altijd zeg. Ook de fans kan het niet schelen wat wij maken, als het maar mooi is. Al komen we iedere single met een compleet andere stijl dan nóg vinden mensen het leuk. Bovendien kúnnen we niet schrijven in een bepaalde stijl maar doen we gewoon alles wat in onze hoofden opkomt, werken het uit en komen er naderhand pas achter dat het weer een heel ander album is geworden dan we van tevoren verwacht hadden. Volgt u het nog?? Wij ook niet.
We waren met onze studio net verhuisd naar een nieuw pand. Een pand van Jan Smit dat hij gebruikte als huiskamer. Omdat hij van z’n ouders niet steeds met een nieuw meisje naar z’n slaapkamer mocht had hij een bedrijfspand gekocht voor zijn merchandising en daarvan had hij dus de bovenverdieping ingericht als huiskamer, compleet met tv, slaapbank, keuken, douche en wc. Om een lang verhaal ietsje korter te maken had Jaap Kwakman hem overgehaald om onze studio-apparatuur (waarmee we het album “Watermensen” hadden opgenomen) uit zijn huis te halen en daar neer te zetten en het gezamenlijk met Nick en Simon en Jan te gaan gebruiken. Enfin… de Votown studio (zoals het pand gelijk omgedoopt werd) werd behoorlijk compleet ingericht met een heuse zangcabine en daar zaten wij dus nu te werken aan ons tweede album.
De ideetjes worden nog altijd op dezelfde manier in gedeeltes geboren. Meestal in het hoofd van Jaap Kwakman waarna we het samen verder uitwerken. Vaak is het gebaseerd op een gitaardingetje (zoals ik dat voor het gemak altijd noem). Dit gitaardingetje dat je dus hoort in het nummer ‘Koud en Mistig’ zit net na het eerste couplet. Begint gelijk na de zin “Dat alles door de liefde van een vrouw”. Het heeft iets Paul Simon-achtigs. Ik moet altijd denken aan het lied “That’s where I belong” van Paul Simon. Jaap kent het liedje niet dus heeft het niet gepikt van dat nummer. Maar dat gitaardingetje heeft dus dezelfde melodie als de eerste zin ‘steen voor steen’. Een melodielijntje dat steeds weer terugkomt. Terwijl Jaap het muzikale gedeelte zat in te spelen voor de microfoon en Jaap de Witte hem daarbij assisteerde, zat ik alle zinnen die we al hadden in te tikken op de computer en te denken wat we er nog bij konden verzinnen. “Steen voor steen, stapelend heen”…. Die zin hadden we dus aan Paul te danken en was een hele goeie eerste zin. Zoals jullie misschien weten houd ik van rijm dus had ik bij deze tekst een leuk klusje. “Krachten, verwachtend… in m’n eigen huis ontheemd”…eerst weer twee rijmende woorden en dan weer rijmend op de vorige zin. Ik vond ‘in m’n eigen huis ontheemd’ een hele goeie vondst van mezelf maar hoorde helaas later een Nederlandstalig liedje waarin ook al zoiets werd gebruikt. Jammer weer. “Nachten alleen, Duizend-en-één…wrange verlangens… dromen vaag en vreemd”… Ik vond het te gek. Schrijvende weg riep ik af en toe naar Jaap en Jaap wat ze ervan vonden en ze veranderden af en toe wat of riepen iets wat ik ook kon gebruiken. De coupletten waren op een gegeven moment af en toen lieten we het nummer weer even rusten. Het refrein was nog niet geschreven en dat wilden we ook niet forceren. Een paar dagen later zaten we bij Jaap Kwakman thuis op de bank en kwam het lied weer ter sprake. We vonden dat het lied wel wat Ierse invloeden mocht hebben omdat we op het eerste album veel Ierse melodieën en instrumenten hadden gebruikt. Het was ondertussen al een echt 3JS-smaakje geworden. We wilden niet gelijk weer grijpen naar de fluitjes zoals op het eerste album maar het ritme met de basdrum op de 1e tel zoals Ieren dat vaak doen leek voor dit refrein wel te werken. Ik moest gelijk denken aan het lied “Rolling Hills” van Van Morrison dat we tijdens onze kermis weleens gespeeld hadden en ik begon een melodietje te zingen dat een klein beetje in diezelfde sfeer lag. Het paste goed bij de coupletten en het refrein was al bijna geboren. De tekst was er alleen nog niet. Hoe, waar en wanneer die precies is ontstaan weet ik niet meer. Waarschijnlijk achterin de auto van en/of naar een optreden… maar ik weet wel dat de binnenrijm in dit refrein heel bijzonder is. Het zijn vier zinnen en buiten het feit dat ze aan het eind van de zin het rijmschema A-B-A-B hebben, rijmen de zinnen ook nog eens in het midden allemaal op elkaar middels de woorden “binnen”, “midden in”, “beminnen”, “de zin in”…. Als volgt:
Hier van binnen was het koud en mistig….
al was het midden in de zomertijd.
Wie het beminnen van een vrouw zo mist is…..
snel de zin in heel het leven kwijt.
Dit stukje tekst vonden we zo leuk dat we het niet verstandig vonden om voor de tweede helft van het refrein een ander stuk tekst te verzinnen. Dat zou alleen maar minder worden dus herhaalden we het stuk in de tweede helft. Het refrein was klaar. We hebben het verder nog aangekleed met een heuse gitaarsolo. Al in een vroeg stadium van onze 3JS-carriere waren we het met elkaar eens dat Jaap Kwakman de gitaarsolo moest herintroduceren op de Nederlandse radio. De gitaarsolo is sinds de jaren 70 uit de gratie geraakt en door die ontwikkeling is het tegenwoordig zo dat gitaristen helemaal niet meer KUNNEN soleren. In dat gat is Jaap Kwakman gesprongen. Haha. En er zouden nog heel veel solo’s volgen.
Het lied was een mooie positieve boodschap en daarom een mooie opener van het nieuwe (tweede) album. Het idee van ‘een moeilijke zware tijd achter de rug… bijna opgegeven… door een diep dal gegaan maar toch uit de put gekropen… Dat alles door de liefde van een vrouw.’ Toen het lied klaar was besefte ik eigenlijk pas hoe positief het liedje was. Dat was ik niet gewend van mezelf. Meestal was Jaap de Witte degene geweest met de romantische zinnen als “Jij lacht en de schaduw verdwijnt” en “Ik leef van het licht in je ogen”. Ook die liedjes gaan een keer aan bod komen maar dit is een beetje het verhaal van “Koud en Mistig”. Omdat we de laatste twee weken steeds met dat koude, mistige weer te maken hebben moest ik steeds denken aan dit lied. En steeds als ik het weer even vergeten was zei iemand het wel weer op Twitter. We gaan ook nog een lange, koude en mistige periode tegemoet maar wij zullen er niet veel van merken omdat we ieder uur van de dag in de studio zitten momenteel…tot aan het nieuwe jaar. Maar het is voor een goed doel gelukkig. Het VIERDE album is onderweg en ik denk dat we die ook maar weer moeten beginnen met een positieve boodschap hè.
Janine
Koud en mistig, dat is de favoriete song van mijn dochter van 5. Ze kent het helemaal uit haar hoofd en zingt het spatzuiver mee!
En het is ook een van mijn favorieten. Fijn dat het ook in de theatertour gespeeld werd!
Janine
cletje
Hallo Jan, Jaap en Jaap.
Gister ben ik in Beverwijk geweest en delen van het nieuwe album gehoord, dit was echt prachtig. Ik zat met kippenvel te luisteren naar de nieuwe nummers en mee te zingen met de oude. Wat weer prachtig gezongen Jan en muzikaal hebben jullie jezelf weer overtroffen. Als het nieuwe album geen hit bevat eet ik mijn schoen op.
26 januari komt het nieuwe album uit. Ik ben dan jarig dus een mooier cadeau kan ik niet krijgen.
Bedankt voor een heerlijke avond gisteren.
Groetjes,
Cletje
Mijke
Jaaaa Koud en Mistig voor mij mijn favoriet!! Zo’n prachtige melodielijn in de coupletten!! Beetje “Wagner-achtig” door de “oplossing” lekker lang uit te stellen en dan uiteindelijk bij “dat alles door de liefde van een vrouw” de ontspanning te voelen! Hulde aan Jaap (ik neem aan dat hij voor de melodielijn heeft gezorgd?!)
TheoEHV
Sinds ik de dvd Akoesteren in bezit heb, is dit toch wel mijn favoriete nummer van de 3Js. Hoop dat ze hem op 25 januari spelen in Eindhoven!
1348
Hey Jan,
Ben sinds dat ik het nummer “kom” op de radio hoorde gaan verdiepen in jullie muziek, vond het zo anders wat is het? Ierse folk, rock, nederpop alternatief een een vleugje klassiek met mooie songteksten en schitterend teksten en gitaarwerk niet in 1 woord te omschrijven, iig ik vind het geweldig.
Ja nummer koud en mistig is idd een heerlijk positief nummer, en zo herkenbaar je gaat door een moeilijke rot tijd leek geen einde te komen aan de duisternis, je voelt je eenzaam en dan ontmoet je haar die 1ne vrouw liefde op het eerste gezicht wouw! alles ziet er dan opeens veel zonniger uit.
Ik en mijn vriendin verheugen ons op 19-01 de 3JS in Veenendaal maken met elkaar een mooi feest er van!
groetjes,
Peter
Ilona07
Ik hoop dat er nog meer van deze blogs zullen volgen. Het is erg leuk om te lezen hoe de nummers tot stand zijn gekomen. Ik kijk erg uit naar het nieuwe album maar zeker ook naar de theatertour.
Er wordt ook beschreven dat het nummer gaat over een moeilijke tijd die je gehad hebt of waar je middenin zit. Zelf heb ik heel veel steun aan jullie muziek. Maar ook het bezoeken van jullie optredens doet me erg goed. Dank daarvoor.
Ik zie jullie snel weer bij jullie theatertour.
Tal
Koud en mistig is echt een topnummer.
Liefs Tal.
Belu
Hallo Jan,
Je blogs zijn inderdaad leuk om te lezen, en ook de mooie reacties erop! Dat is zeker ook een verdienste. Sowieso vind ik het bijzonder dat je in deze drukke tijd nog tijd maakt voor een blog, net als af en toe voor een stukje in het gastenboek!
Jullie kunnen alles zo goed verwoorden, met zoveel gevoel en alle liedjes hebben een eigen verhaal. Wat ik misschien wel het meest bijzonder vind is dat jullie alle liedjes zelf schrijven/ componeren. Niets bedachts of gehyped. Jullie zijn echte muzikanten, die zichtbaar plezier hebben in hun vak. en die ook nog aandacht hebben voor de fans.
Ook ik merk dat bepaalde zinnen uit jullie nummers soms zomaar boven komen drijven. Dat vind ik al een hele eigen kracht van jullie muziek, en daarbij zeker ook de diversiteit. Mooie ballads, meer up-tempo dansnummers, prachtige rockcovers. Het is toch raar dat ik dat pas dit jaar heb ontdekt?! Steen voor steen stapelend heen is dus zeker van toepassing. Gaan jullie daar maar lekker mee door, laat me graag verrassen door de nieuwe nummers! En met mij vele anderen…
Op kerstborrel van ‘t werk had iemand het over het prachtige duet met Cuca Roseta in De Zomer Voorbij. Ze wist jullie namen niet, ‘3JS-zanger met Portugese zangeres’. Andere collega zei toen dat Jan Smit toch in de 3JS zit
Natuurlijk kans genomen om uit te leggen 
, en toen ging ook bij hem het lichtje branden, want hij had Jan Dulles en Jaap Kwakman gezien bij DWDD Recordings maar niet gekoppeld aan de 3JS. En hij vond het al niet zo bij me passen dat ik fan was van Jan Smit, niets ten nadele van die vierde J, maar toch (alhoewel ik sommige nummers van Jan Smit zoals ‘Laura’ en ‘Leef Nu Het Kan’ zeker kan waarderen). Weer een misverstand uit de wereld, steen voor steen stapelend heen, want hij vond het nu dan ook wel tijd worden om zich (eerst via YouTube) eens in jullie muziek te gaan verdiepen.
Voor een volgend blog in het kader van ‘De Plaat en z’n Verhaal’ ben ik erg benieuwd naar de verhalen achter ‘Wat Is Dromen’ (erg intrigerend, zowel muziek, tekst, samenwerking met Ellen ten Damme als hippiesfeer van de clip) en ‘Loop Met Me Over Zee’.
En Jan, zou ik je ten slotte mogen vragen of er iets is wat je NIET kunt zingen? Maakt niet uit wat, alles lijkt je zo gemakkelijk af te gaan. Die diversiteit in jouw zang (hoog, laag, langzaam, snel) is ook kenmerkend voor jullie muziek, iemand als Borsato vind ik bijv. puur een balladzanger en minder tot zijn recht komen in de wat ‘ruigere’ nummers.
Nu ik dit schrijf heb ik de top2000 op de achtergrond. Jullie vanavond al gehoord met De Stroom en net Nick en Simon met ‘Vallende Sterren’. Volgend jaar nog meer 3JS-nummers in die lijst, en nog wat hoger. Ik voorspel dat dat gaat lukken
Iedereen alvast een heel goed Oud & Nieuw gewenst. Enne, top2000-concert niet vergeten…
Groeten,
Betsy
mayootje80
Heej!
Ik kon niet slapen en ineens bedenk ik me dat Geralda zei dat je een nieuwe blog had getikt.
Hier lig ik dan in bed met de IPad en lees ik je prachtige blog over het ontstaan, rijmen, ploeteren en bedenken van “Koud en Mistig”.
Wat kan je dit toch altijd mooi verwoorden en ik zit er gelijk helemaal in (schrijver ook iets voor je?).
Jullie zijn idd niet in 1 hokje te plaatsen en dat hoeft/moet ook niet. Jullie zijn creatief, veelzijdig en altijd wel weer een verassing ergens, leuk!
Voor jullie alle3 geldt, blijf zo en ga vooral zo door, jullie zijn TOP!
Gwenny (VonUrbzPicz.nl)
Jan,
Top geschreven weer, het blijft leuk dit te lezen!
Bedankt
En fijne feestdagen!!
Wil
Hoi Jan,
mooi blog heb je weer geschreven, waarvoor mijn dank. Het blijft altijd leuk om te lezen hoe een nummer tot stand komt. Zo krijgen we toch een kijkje in de keuken, lees keuken
. 
Ik ben echt heel benieuwd naar het nieuwe album, Jeetjes zeg, alweer jullie vierde. Weet zeker dat jullie ons weer gaan verbazen!!
Maar we zullen het gaan zien en beleven, het gaat nu al lekker opschieten.
Groeten en Hugs Wil
Liann.
Mooi geschreven Jan! Het blijft leuk om te lezen hoe een nummer tot stand is gekomen
MJoy
Hallo Jan,
Gisteren was het KOUD en MISTIG, maar vandaag ben ik VRIJ, en scheen de zon even voor mij. Koud en mistig is nooit meer hetzelfde, want in mijn hoofd zing ik gelijk “steen voor steen, stapelend heen”. Ik herken het gevoel dat jullie teksten door mijn dagelijks leven heen lopen. Woorden die blijven hangen in je hoofd, en betekenis krijgen op een andere manier.
Voor elke stemming, gevoel of situatie is er wel een 3js-liedje dat past. Dat maakt jullie zo bijzonder. Jullie zijn geen concept of hype, jullie zijn gewoon mensen die hele mooie muziek maken. Ik vind het juist mooi dat niet 1 stijl overheerst, maar dat jullie door al jullie ervaring en kennis van muziek jezelf steeds opnieuw uitvinden. Blijf dat vooral doen, en laat je niet teveel leiden door de buitenwereld. Iedereen weet het altijd zo goed.
Wat ik merk is dat veel mensen maar een deeltje van jullie zien of horen, en daardoor niet doorhebben dat jullie veel veelzijdiger zijn dan men denkt..
Tijd om een mooie nieuwe CD te maken en ..
Je weet de weg, laat je horen, zeg de woorden die je zeggen moet…
Leg de wereld aan je voeten!
Fijne kerstdagen en een mooi 2012!
groetjes, Monica
Zo,nu nog even genieten van mijn dagje vrij met de CD van Lorrainville, mooi hoor in deze donkere dagen.
mokkeltsje
Hoi Jan,
Wat heb je weer een boeiend stuk geschreven.Heerlijk nummer en het past zeker goed bij de tijd van het jaar.Een jaar dat alweer bijna voorbij is. Ik kan zeker terug kijken op een mooi 2011. Samen met mijn lieve man hebben wij jullie toch maar even 5 keer live mogen bewonderen het afgelopen jaar.We zijn begonnen met KWF for live in Rotterdam. Manlief had VIP-tickets besteld. We waren dus verzekerd van een mooie plek.(is de 3js-tulp al bijna af ?)Toen volgde een optreden in Assen, in de Bonte Wever. Ook zeer geslaagd. En in de zomer Bloemendaal. in de openlucht. Dat is toch wel mijn favoriet geworden. We zaten in het midden, helemaal vooraan. Wat een sfeer zeg. Daarna Tros muziekfeest op het plein in Sneek. Een kort maar krachtig optreden. En als afsluiter dit jaar de HMH. Een geweldig optreden van maar liefst 2,5 uur KNALLEN !!! Ik kan niet anders zeggen dan; BEDANKT voor deze geweldige momenten. Voor komend jaar staan de eerste 2 alweer op de agenda. Wij kunnen al bijna niet meer wachten, en zijn dan ook zeer nieuwsgierig naar al het nieuwe werk dat op ons licht te wachten. Succes met de laatste loodjes.
Voor nu wil ik jullie een heel fijne kerst toewensen, en hopelijk veel moois voor 2012 !!!
Op naar een KNALLEND nieuw jaar.
Groetjes en een dikke tút : Tine van der Meer.
cgrvn
Lieve mannen,
De kracht van jullie muziek is, dat het abab lijkt, maar nooit recht toe recht aan is… Als je voor de eerste keer naar een nummer luistert, dan kun je nooit de volgende zin raden. Elke volgende zin blijft een verrassing. Elk nummer heeft zijn eigen wending, en zijn eigen kracht. En juist omdat geen enkel nummer zich in één keer laat duiden, valt er voor iedereen wel iets uit te halen. Ik houd vooral van teksten, ik houd van rijm, en niet alleen van rijm volgens standaard regels. Ik houd van alliteraties, maar misschien houd ik nog wel meer van assonanties. Iets waar jullie erg sterk in zijn. Eindrijm, binnenrijm stafrijm, slepend rijm, mannelijk rijm, vrouwelijk rijm. Noem maar op… Maar nooit lijkt jullie rijm gedwongen rijm. Nooit lijkt het rijm om te rijmen en dat vind ik echt heel knap!
Maar ook muzikaal zijn jullie elke keer weer verrassend en lijken jullie alles te kunnen spelen en te kunnen zingen.
Ik verheug me erg op jullie nieuwe album, want het allermooist blijft toch nieuwe nummers voor het eerst luisteren en daarna herluisteren. Nieuwe nummers leren kennen en blijven luisteren totdat je ze “eigen” gemaakt hebt.
Ik verheug me op jullie theatertour, waarbij ik op mijn stoel moet zitten te luisteren naar hoe jullie live jullie nieuwe nummers tot leven brengen. Stil zitten en luisteren is moeilijk voor mij. Ik wil dansen, mee wiegen, me laten ontroeren en intens genieten. En dit gaat lukken!
En als ik jullie voor de Kerst niet meer zie (?) ... Fijne feestdagen en tot volgend jaar!
Liefs,
Clau